– ----------------------

* Гэта, бадай што, адзны выпадак, кал Атарка звярнулася да рэальнага гстарычнага сюжэту. Тут абыгрываецца эпзод з гсторы Канстанцнопаля 8 ст. Але, Взантыйцы был тыя яшчэ беспрадзельшчык (не будзем паказваць пальцам, аднак).

МРОЯ ДРУГАЯ. ЦЁРН

Прыпавесць другая. Пра Блзнят Белую Вяшчунку

Спачатку была Вялкая Багна, якая атуляла сю зямлю. Не было свеце н вады, н сушы, але адна тольк неабсяжная хсткая дрыгва, што распасцралася ад краю да краю. Плыла па-над багнай цёплая, вльготная смуга, а тлустым балотным гле драмал зародк будучых жыцця.

Змянлся эпох, на небасхле абнавлся сузор'. Ад багны аддзяллася вада - там, дзе некал ляжала бязмежная Багна, цяпер гулял салёныя хвал, а багна зраблася дном усепланетнага Акяна.

Зародк жыцця, што тысячы тысячы эпох драмал Багне, пачал абуджацца. Пазбаленыя розуму самасвядомасц, яны падпарадковался тольк адной сле, мя якой - Каханне. На загад Кахання зародк жыцця стал цягнуцца адно да аднаго, каб злцца адзнае. Так у глыбнях салёнага Акяна пастала Першастота, у якой хавался пачатк сх рэча на зямл. Першастота паднялася з глейкага дна выйшла на паверхню вод. Яна мела цела змя, галаву шыю дзкага гусака, адзн рыбн хвост тры мядзвежыя лапы, яна крочыла па вадзе, як па сушы, несла на сваёй спне каменныя гарады.

А вышынях разгулялася Вялкая Навальнца, з неба на Першастоту абрынуся Агонь раздзял яе цела на частк, тое было Год Усёспалення. З цела костак Першастоты пастал Кантынент прылеглыя Выспы, а з яе крыв нарадзлся новыя плямёны народы.

А потым з Поначы, з-за краю зямл, прыйшла Белая Вяшчунка.

У тыя часы не было свеце н дня, н ночы, тольк бясконцы шэры змрок. Белая Вяшчунка аддзялла святло ад цемры, з таго часу дн ночы змяняюць адно аднаго. А зямля была, нбы выпаленая пустэльня, не было на ёй нчога жывога. Белая Вяшчунка падняла жменю радлвага глею са дна акяна раскдала яго па зямл. тады над Кантынентам узнялся зашумел лясы, але не было х н птушак, н звяро.

А потым Белая Вяшчунка знайшла сабе мужа з сыно чалавечых зацяжарыла ад яго двума блзнятам. Адчушы, што надышо ёй час нарадзць, Белая Вяшчунка адправлася на край зямл, дзе Акян зрынаецца бездань. Там, ля краю бездан, паднмаецца над хвалям высок цёс, а на вяршын цёса расце дрэва, якому жо тысяча гадо - каран яго сягаюць царства памерлых, а кроне ягонай шумць зорны вецер.

На цёсе ля каранё дрэва нарадзлся Блзняты, Балтас - Светлы ды Эфмас - Радасны. Расл яны не па днях, а па гадзнах, бацьк выховал х у любов пяшчоце. Кал ж сыны вырасл пасталел, мац-вяшчунка адвяла х на пустынны Кантынент, пакрыты першабытным лясам, сказала м: "Вось свет перад вам, гожы ён прывабны, але створаны ён тольк напалову. Зрабце яго такм, як вам даспадобы, будзьце яго захавальнкам".

Эфмас ста валадаром Сонца, а Балтас - валадаром Месяца, Балтас ствары нзны, балоты глыбокя азёры, а Эфмас - высокя груды, спадзстыя ранны хуткаплынныя рэк, а потым Эфмас ствары барса сокала, а Балтас - вужа мядзведзя, яны был падобныя да тых, што жыл на зямл да сёспалення.

Дога блукал Блзняты па Кантыненце, стварал птушак звяро, нябачных прывда, ншых стот зямных, вадзяных падземных, кожнаму стварэнню давал яны мёны. Штодня свет рабся сё прыгажэйшым, але неставала м музык песень.

тады Эфмас-Радасны адшука самы высок груд, адкрыты сонцу см вятрам, на вяршын якога шуме клён з разгалстай кронай ствалом роным, нбы страла. З того клёна зраб Эфмас звонкую лютню, песня яе стала песняй Радасц.

А Балтас-Светлый адправся яловы лес, вайшо у самы гушчар, дзе галны сплятался так шчыльна, што адвеку не пранкала сюды сонечнае святло. Тут расла бледная лаза са скрыленым ствалом галнам, пазбаленым лстоты. З лазы той зраб Балтас трохструнную скрыпку, песня яе стала песняй Смутку.

Змянлся эпох, на небасхле абнавлся сузор'. З-за краю зямл прыйшл Людз Поначы, здольныя мроць, дал яны Блзнятам новыя мёны, з гэтага часу пачашы зваць х багам.

'Збор легенд паданя Паночнай Правнцы (раней Каралества Семгален), складзены Дам'янам Росцам, прафесарам кафедры культур малодшых народа Унверстэта Славеснасц Вльску, Рамейская мперыя, год 999 ад Усёспалення'

Патрульныя

Кал сё было скончана, мы выйшл з-за невялчкага звышша, якое служыла нам сховшчам, спусцлся да прасёлкавай дарог. Лёгкая двухмесная машына-"псла" з адкрытым верхам стаяла каля збочыны, паднятая на дамкрат. Побач валялася адкнутае бок кола. Мы натрапл на патрульных, кал прадзрался скрозь зараснк пазучага хвойнку здож лн дзюн. Вайсковая машына, якая наблжаецца, звычайна выдае сябе ляскам гудам рухавка, але гэтым разам мы х не пачул. Напэна, здарылася нейкая паломка, патрульныя заглушыл рухавк занялся наладкай. Нават кал яны перагаворвался памж сабой, шум мора строкат Цёрну скрадвал х галасы.

Выйшашы на пагорак, мы сутыкнулся з м тварам у твар. Некальк мгнення мы проста стаял, мочк гледзячы адно на аднаго. Потым краем вока я бачыла, як Хлуск плазам кнуся на зямлю, адначасова выхоплваючы з-за пояса внтоку са сплаваным ствалом. Я засталася стаяць. Внтока была мяне руках, за апошня месяцы я навучылася з ёй абыходзцца. Наступныя некальк хвлн чутныя был тольк бязладная стралянна ляск затвора. Потым наступла цшыня - тольк шумела за дзюнам мора, а на высокм пясчаным грэбн над нашым галовам патрэсква Цёрн.