Лютнст на дзядзнцы

– Ян! Ян, а хадзем на старое замчышча. Там такая гара высачэзная, напэна, уся акруга бачная. Паглядзм, што там робцца. То бок, я пагляджу, а потым раскажу табе.

Замчышча? Цудона. Ды куды загодна. Тольк не прыставай больш з роспытам, добра?

– А давай. Пакуль не памерл.

– Мы не памром!

Магчыма. Пажывём яшчэ трошк. Хаця амаль ужо наважыся. Адпазц куды-небудзь у завуголле, там ужо. Потым коранеры падбяруць. З капсулай у зубах. Так бы зраб, кал б яна засталася тым доме. Малайчына, Варгус, абмакну па самыя вушы. Памятай, хто ты ёсць, псялыжнк.

– Ян, а ты шмат людзей заб?

Ды тваю ж душу маць! Кольк можна-то?..

– Ну, як сказаць. Падчас беспарадка у нас бы загад страляць на паражэнне. Я адмыслова не цаля. Але камусьц можа прыляцела, не ведаю.

У Мярцвячым Ярку дакладна прыляцела. Стралял баявым. Трое нашых афцэр. А таго бы мех на галаве. Везл закрачаным фургоне. Дога. Перагаворвацца было забаронена. Спынлся на просецы. На схле яра была выкапана магла. лес накол, яловы. Пад ялнам стаяла машына з уключаным лхтарам, а побач праходжвался двое Шпега ва нформе. Валога яшчэ нехта. Таго падцягнул да краю маглы прымусл апусццца на кален. Сказал - мем Агусты. Потым афцэр адда загад. Стралял се трое адначасова. Хаця хапла б аднаго. Нам так не сказал, хто гэта бы. Зразумела, што вораг Агусты. Адзн са шматлкх. У яе наогул ворага многа.

– Ян, а той чалавек...чаму сётк ты вырашы яго прыкончыць?

– Ён б сваю жонку.

– Вось, мярзотнк!
– выклкнула дзячынка. А потым дадала нягучна: - Напэна, гэта цяжка - забць чалавека?

– Напэна. Я не здоле.

Схб таму што. Цяпер ужо не спомнш, дзе менавта. Дом-то бы добра вывучаны. Рэздэнцыя пад Вльскам. А ён дзверы кабнета нкол не замыка. Трэ было адразу патылцу. А ён азрнуся. Ну гвалт жа падня. Лямантава, як кабета. Там парабелум на стале ляжа, а Намеснк, вдаць, з перапуду забыся на яго. За чарнлцу схапся. З зялёнага мармуру, цяжэнную. тое не пацэл. Засандал проста сцяну. Потым, мабыць, прыйшлося шпалеры пераклейваць. Грозны Мка. Курам на смех. А допыт ладз Алех Валога. Сказа - гэту справу мы замнём. Нчога табе не зробяць. Нчога...

– Ян, а цябе ёсць браты ц сёстры?

– Сястра ёсць, старэйшая.

– А малодшая?

– Ды неяк Бог млава.

Ненавдзш мяне, Лта? Ведаю, што ненавдзш. Ну прабач. Хто ж веда, што сё скончыцца менавта так?..

– Ян, а яна прыгожая?

– Хто, сястра мая?

– Не. Тая жанчына.

Берэнс.

– Прыгожая.

Як гнутк клнок. Цела, як гнутк клнок. ружы валасах. Ёй падабался чырвоныя. У Царгорадзе модзе был ружы без шыпо. Спецыяльныя, для спешчаных паненак, каб не пакалол сабе пальцы. Але такм кветкам яна пагарджала. "Ружа без шыпо - усё рона што вно без хмелю", так яна казала. Яна кратала гэтыя калючк, вострыя, як голк, пяшчотна, кончыкам пальца. А потым прыладжвала бутон да сваёй высокай прычоск замрала перад люстэркам. Надога. Быццам зачараваная уласным адлюстраваннем.

– Ян, ты каха яе? Прада? Каха?
– дапытвалася Нара.
– Кветк дары ...сё такое?

– Вершы пса. Адчапся, Нара.

– Любоныя?

– Паганыя.

– А мне раскажаш?

– Нзавошта.

– А чаму?

– Смяяцца будзеш.

– З чаго раптам?

– Яна смяялася.

– Таму што дурнца.

– Многа ты разумееш.

Праду кажучы, яна не смяялася. Хаця лепш бы смяялася. Ц напрост бы сказала, што вершы дрэнь. А яна наогул няк не каментавала. Мажлва, яна х не чытала. Не бачыла нават. Сам внаваты. Гэта ж дадумацца трэба - соваць канверты ёй пад падушку спадзеве, што яна знойдзе прачытае. А знаходзла прыслуга, напрыклад. Лаке з пакаёкам. А потым чытал х адно аднаму ды ржал голас. Глупства жудаснае. Чорт, ну хоць што-небудзь у жыцц я магу зрабць нармальна?..

– Ян, чакай, - сказала Нара, пацягнушы яго за рука.

– Што такое?

– Мне трэба, - сказала яна шэптам.

– Што, зно?

– Угу. Тут падваротнца. Я хутка. Пачакай хвлнку, добра?

Пабегла. Смешная такая. Няк не атрымлваецца яе явць. Вобраз развальваецца. мя Нара гучыць, як тутэйшае. А па-рамейску шпарыць чыста, без акцэнту. Яно зразумела. З нараджэння па прытулках, а там семгальскай не вучаць. Навошта яна патрэбна? Нават краны такой ужо няма... сётк, куды яе падзець, кал мы выжывем? Зно у прытулак? А сам я куды падзенуся?.. Лта. Госпадзе. Лта. Там была такая мясарубка. Зямля кпела. З ёй жа нчога не здарылася, прада, Гасподзь Усявышн, Адзны, Нябачны, Усемагутны, з ёй усё добра?..

– Ян! Ян! Ачмурэць! Тут крокусы!

– Што? Якя крокусы?

– Знайшла падваротн! Цэлы кошык крокуса, ляжа проста на зямл. х нехта вырасц кну, альбо згуб.

– Ты што, кошык цягнеш?

– х трэба выратаваць! Яны ж загнуць, тут так холадна. Ян, давай раздадзм х людзям.

– Ды каму яны патрэбны?

– А лепш аднясём х у храм. Паставм каля алтара. Тут у Лемары вельм прыгожы храм. Белы так, са спчакам.

– Нара, ты ж на замчышча збралася.

– Дык мы туды дзём. А пасля храм.

***

На кра гарадскога вала, дзе калсьц звышался крапасныя муры, стаял людз - па адным, па двое, альбо купкам чалавек па пяць. Амаль нхто не размаля. Людз глядзел неба, зацягнутае снегавым хмарам. Паветранага карабля сё не было. Здавалася, пра зачумлены горад забылся се - лады, сам Госпад Вышн. Некаторыя, стамшыся глядзець у пустыя нябёсы, пераводзл позрк за гарадск вал пачынал зрацца далячынь, быццам у спадзеве гледзець знаёмыя твары там, па той бок Цёрну.

– Ну, чаго там, Нара? Карабля так няма?