– Ян, - паклкала Нара.

Ён не азвася. Нара села на сяннк побач з м.

– Ян, я зусм цябе не ведаю, - сказала дзячынка.
– Ты нчога пра сябе не расказваеш. Але за весь гэты час ты н разу мяне не пакрыдз. Ты не зраб мне нчога дрэннага. Кал б ты хаце зрабць мне якую-небудзь шкоду, то дано бы жо... Ян, я застануся з табой.

– Не трэба, Нара. Са мной сапрады небяспечна.

– Але чаму?

– Я, апроч сяго ншага, яшчэ збеглы мяцежнк, - у яго вырвася ц то стогн, ц то смяшок.
– Я на вол тольк таму, што пачалася пошасць, мае канвары цякл. Я не ведаю, што будзе са мной затра. Табе лепш застацца гэтым доме, Нара. Табе патрэбны бацьк. Тут аб табе паклапоцяцца. Табе не трэба будзе прасць мласцну, каб купць сабе хлеба.

– Я не жадаю быць дачкой ката.

– Табе больш падабаецца быць жабрачкай?

– Ян...

– Адыдз ад мяне, Нара. Сыходзь, ну!..

Запанавала цшыня. Уздыхнушы, Нара перабралася на свой сяннк. Падцягнушы кален да грудзей, яна сцснулася камяк ляжала так, гледзячы проста перад сабой. У доме было вельм цха, не рыпела нводная маснчына, не чуваць было нават валтузн мышэй за сценам. Час ад часу дзесьц удалечын чуся бой гадзннка на гарадской ратушы. Кал гадзннк адзван пяць, Ян падняся. Вобмацкам адшука куртку кй. Потым, правёшы рукой па сцяне, ён намаца дзверы выйша з дому.

Нара накнула сваё клецстае палцечка нячутна выслзнула следам за м. Спыншыся на ганку, дзячынка глядзела, як ён у нерашучасц стаць пасярод пустыннай вулцы, быццам разважаючы, у як бок сц. Потым ён рушы наздагад, намацваючы дарогу кем. Нара пайшла след за м, адстаючы крока на дзесяць. Спакваля адлегласць памж м скарачалася. Нарэшце Нара паранялася з м мочк зяла яго за руку. Ян нчога не сказа. Дзячынка сляпы павольна крочыл па засыпанай снегам вулцы. Зачумлены горад Лемар абуджася ад цяжкага сну.

Нявеста-Пачвара

Карын памерла на досвтку.

Напачатку хвароба няк сябе не выяляе, але той, хто захварэ, згарае хутка, як свечка. Кал на зыходзе дня на сцёгнах запясцях Карын з'явлся стыгматы - барвовыя плямы выглядзе пялёстка грымотнка, - яна паспрабавала схаваць гэта ад мяне, а заадно ад сябе. Абматашы запясц каляровым анучкам, яна важдалася каля плты на кухн, гаманла са мной смяялася. "Я нкол яшчэ не адчувала сябе так добра, як цяпер, - сказала яна мне.
– Мы перажывем гэтую пошасць, каханы мой. З дня на дзень прыйдзе паветраны карабель, мы будзем выратаваны!" Карын, як маленькая дзячынка, запэнла сябе: трэба рабць выгляд, быццам нчога не здарылася, тады хвароба адступць сама сабой.

За вячэрай яна не дакранулася да ежы. Яе аблчча было бледнае, ейных вачах бы дзны бляск. Незабаве пасля вячэры яе пачало вантаваць чорнай жоцю. Яе цела пакрылася клейкм потам. Карын паскардзлася на слабасць галавакружэнне. Ног яе падкаслся, яна паваллася бы на падлогу, кал б я не падхап яе на рук. Я аднёс яе ложак зня з яе сукенку, панчох туфл, пакнушы на ёй тольк тонкую нжнюю кашулю. У пако было змна. Я хаце бы накрыць Карын кодрай, але яна адкнула яе бок, сказашы, што хаце занадта горача, яна не можа здыхнуць. Яе трэсла лхаманка. Плямы-стыгматы на яе целе паярчэл , здавалася, пульсавал такт бццю яе сэрца. Блжэй да поначы на месцы стыгмат раскрылся крывавыя язвы, падобныя на бутоны атрутных кветак. Карын была забыцц. Яна ляжала, адкнушыся на падушк, цяжка часта дыхаючы, вочы яе был заплюшчаны, а на шчоках пала лхаманкавы румянец. Я сядзе каля ложка Карын, трымаючы яе руку сваёй, час ад часу паднос кубак з вадой да яе пасмаглых вусна. Я нчога не мог зрабць, каб дапамагчы ёй.

Прытомнасць вярнулася да Карын тольк аднойчы. Вочы яе пашырэл ад жаху, кал яна дрыготкай рукой паказала на акно. "Гуль, - прашаптала яна.
– Там, за акном, гуль. Ён глядзць на мяне хмылцца". Я азрнуся. За акном не было нчога, апроч апраметнай цемры. Жадаючы супакоць Карын, я падышо да акна разнасцежы яго. У твар мне дыхнула ледзяным холадам. Звонку панавала золкая змовая ноч, у паветры наслася дробная снежная крупа. "Тут нкога няма, Карын, - сказа я пяшчотна.
– Табе прымролася..." Але яна жо не чула мяне, зно страцшы прытомнасць. На досвтку яна памерла.

Усх, хто скана ад моравай язвы, належыла аддаваць коранерам. Яны з'явлся горадзе першы ж дзень эпдэм. Коранеры расхаджвал догх зелянявых балахонах з капюшонам. На х был высокя боты пальчатк да локця, а аблччы был схаваныя пад чумным маскам, падобным на птушыныя дзюбы. У свах адзеннях масках коранеры нагадвал пачвар-сцярвятнка са страшнай казк.

Зачапшы цела памерлага адмысловым круком з догм дзяржальнам, коранеры кладвал яго на пахавальныя драбы, запрэжаныя парай чорных яка. Кал воз бы запонены даверху, я'к валакл яго да догай траншэ, выкапанай ля гарадскога вала. Целы памерлых скдвал траншэю засыпал х вапнай ды едкм абеззаражвальным парашком. Я не жада, каб Карын ляжала там, агульнай магле пад адкрытым небам. Я вырашы пахаваць яе садзе побач з нашым домам.

Я адшука пад ганкам рыдлёку зяся за працу. Стаяла зма, змёрзлая зямля была цвёрдай, як камень. Праз некальк гадзн магла была гатова. Я апусц туды цела Карын, загорнутае прасцну, закда маглу зямлёй. Я жо не адчува н гора, н скрух. Мяне нудзла ад стомленасц. У тупым здранцвенн стая я над свежай маглай, успамнаючы наша былое жыццё.

Гэтым летам Карын стала маёй жонкай. Яе бацьк не адразу згадзлся на гэты шлюб (жанх з мяне бы незайздросны), але бачачы сю моц нашага кахання, саступл. Лшнх грошай у мяне не вадзлася, але, прынамс, у мяне бы стары асабняк з невялкм садам, як дастася мне ад нябожчыка бацьк. Цяпер дом гэты ста домам Карын.